İş Güvenliği Uzmanı Nedir?
Aynı anlama gelen: İSG Uzmanı, İş Sağlığı ve Güvenliği Uzmanı, A Sınıfı Uzman, B Sınıfı Uzman, C Sınıfı Uzman
İş sağlığı ve güvenliği alanında ÇSGB tarafından yetkilendirilmiş, işverene danışmanlık yapan, risk değerlendirmesi süreçlerine katılan ve İSG kurulunda görev alan uzmandır. A, B, C sınıfı belge ile faaliyet gösterir.
İş Güvenliği Uzmanı Nedir?
İş Güvenliği Uzmanı, 6331 sayılı kanunun 8. maddesi gereği işyerinde İSG hizmetlerini yürüten, ÇSGB tarafından verilen geçerli sertifikaya sahip mühendis, mimar, teknik öğretmen veya fen-edebiyat fakültesi fizik-kimya-biyoloji bölümü mezunudur.
Sınıflar ve Yetki Alanları
- A Sınıfı: Tüm tehlike sınıflarında (çok tehlikeli dahil) görev yapabilir. B sınıfı ile en az 4 yıl + A sınıfı sınavı.
- B Sınıfı: Az tehlikeli ve tehlikeli işyerlerinde. C sınıfı ile en az 3 yıl + B sınavı.
- C Sınıfı: Yalnızca az tehlikeli işyerlerinde. Temel eğitim (220 saat) + sınav.
Görevleri (İSG Hizmetleri Yönetmeliği Md. 9)
- Risk değerlendirmesi sürecini yürütmek ve raporlamak.
- Çalışanlara İSG eğitimi vermek (yıllık plan dahilinde).
- İSG kurulunda görev yapmak ve toplantılarda raporlama yapmak.
- İş kazalarını incelemek, kök neden analizi yapmak.
- Acil durum planlarının hazırlanmasına ve tatbikatlara katılmak.
- İşveren ve çalışanlara İSG konusunda danışmanlık yapmak.
- Periyodik denetim ve saha turu yapmak, eksiklikleri DÖF olarak açmak.
Çalışma Süresi (Çalışan Başına Dakika)
- Az Tehlikeli: Ayda 10 dakika/çalışan.
- Tehlikeli: Ayda 20 dakika/çalışan.
- Çok Tehlikeli: Ayda 40 dakika/çalışan.
Örnek hesap: 100 çalışanlı tehlikeli sınıf bir işyerinde ayda 100 × 20 = 2.000 dakika ≈ 33,3 saat uzman görevlendirilmesi gerekir. Bu süre tam zamanlı bir uzmanın yaklaşık %20'sine denk gelir.
OSGB ile Sözleşme veya Bireysel Görevlendirme
İşveren iki yoldan birini seçebilir: 1) OSGB ile sözleşme yaparak hem uzman hem hekim hizmetini paket olarak alabilir; 2) Bireysel sözleşme ile İSG uzmanını doğrudan görevlendirebilir. Her iki durumda da görevlendirme İSG-KATİP sistemi üzerinden onaylanmak zorundadır.
İlgili Araçlar ve Rehberler
Hangi Sektörlerde Geçerli?
Sıkça Sorulan Sorular
Mevzuat Referansları
- İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetleri Yönetmeliği
- 6331 sayılı İSG Kanunu Md. 8
İlişkili Terimler
Risk Değerlendirmesi
İşyerindeki tehlikelerin sistematik olarak belirlenmesi, analiz edilmesi ve risk skorlarına göre önlem alınması sürecidir. 6331 sayılı kanunun 10. maddesi gereği zorunludur.
6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
20 Haziran 2012'de yürürlüğe giren, Türkiye'de tüm sektör ve işyerlerini kapsayan temel İSG mevzuatıdır. İşveren-çalışan yükümlülükleri, OSGB, risk değerlendirmesi ve kurul oluşturma zorunluluğunu düzenler.
Tehlike Sınıfı
İşyerlerinin az tehlikeli, tehlikeli ve çok tehlikeli olarak sınıflandırılmasını belirleyen NACE kodu tabanlı sistemdir.
İşyeri Hekimi
İşyerinde çalışanların sağlık gözetimini yapan, periyodik muayeneleri yöneten ve İSG kuruluna katılan tıp doktorudur.
OSGB (Ortak Sağlık ve Güvenlik Birimi)
Birden fazla işyerine İSG hizmeti sunmak üzere ÇSGB tarafından yetkilendirilmiş kuruluştur.
İSG Kurulu
50 ve daha fazla çalışanı olan, 6 ay üzeri süreli iş yapan işyerlerinde aylık toplanması zorunlu olan kurul.
İSG-KATİP
İSG profesyonellerinin görevlendirme, sözleşme ve sertifika işlemlerinin yapıldığı ÇSGB resmi sistemi.